Đề Xuất Nới Điều Kiện Vay Vốn Mua Nhà Ở Xã Hội Tại Hà Nội

HĐND TP Hà Nội vừa chính thức đề nghị nghiên cứu cơ chế hỗ trợ tài chính đặc thù, trọng tâm là nới rộng điều kiện vay vốn dành cho người mua nhà ở xã hội. Đề xuất này được đưa ra tại Báo cáo kết quả giám sát tình hình phát triển nhà ở xã hội, nhà ở tái định cư phục vụ giải phóng mặt bằng từ ngày 1/8/2024 đến nay của Ban Đô thị HĐND thành phố. Động thái mới được kỳ vọng sẽ tháo gỡ điểm nghẽn lớn nhất hiện nay, giúp dòng vốn ưu đãi thực sự chạm tới tay những đối tượng có nhu cầu ở thực.

Nghịch lý trong tiếp cận nhà ở xã hội và rào cản xác thực thu nhập

Qua hoạt động giám sát thực tế, Ban Đô thị HĐND TP Hà Nội chỉ ra một nghịch lý kéo dài trên thị trường: nhóm người có điều kiện kinh tế khá giả, thu nhập cao lại dễ dàng tiếp cận và mua được nhà ở xã hội, trong khi những hộ gia đình thu nhập thấp – đối tượng thụ hưởng chính – lại bị loại ngay từ vòng hồ sơ do thiếu các giấy tờ chứng minh tài chính.

Điểm nghẽn lớn nhất nằm ở khâu xin xác nhận thực trạng nhà ở và điều kiện thu nhập tại UBND hoặc Công an cấp xã. Do không có hệ thống dữ liệu đối chiếu đồng bộ, các cơ quan cấp cơ sở thường có tâm lý đùn đẩy, né tránh trách nhiệm xác nhận, gây mất thời gian và cơ hội của người dân. Đồng thời, các gói tín dụng ưu đãi dành cho cả chủ đầu tư lẫn người mua nhà đang rơi vào tình trạng giải ngân rất chậm vì các điều khoản ràng buộc quá khắt khe, thiếu tính thực tế.

Thực trạng triển khai dự án và đề xuất cải cách hành chính quyết liệt

Bên cạnh rào cản từ phía người mua, báo cáo giám sát cũng phản ánh bức tranh phát triển dự án nhà ở xã hội còn nhiều mảng tối. Số lượng dự án thực tế đang thi công chiếm tỷ lệ rất thấp so với tổng số dự án đã được phê duyệt đầu tư. Để giải quyết áp lực tiến độ hoặc làm đẹp hình ảnh thương hiệu, không ít chủ đầu tư đã vội vàng khởi công khi chưa hoàn thiện đầy đủ thủ tục pháp lý. Thực tế có những dự án đủ điều kiện khởi công trên giấy tờ nhưng mặt bằng thực địa mới chỉ được giải phóng từ 70% đến 80% theo kiểu “xôi đỗ”. Quy trình phê duyệt chủ trương đầu tư và lựa chọn nhà đầu tư thường kéo dài từ 1 đến 2 năm, làm tăng chi phí cơ hội cho doanh nghiệp.

Đối với phân khúc nhà ở tái định cư, việc bố trí nhà cũng gặp nhiều vướng mắc do quy định Nhà nước phải hoàn thành xây dựng hoặc bàn giao nhà trước khi ban hành quyết định thu hồi đất. Một số địa bàn vẫn chưa chủ động chuẩn bị đầy đủ quỹ nhà dựa trên nhu cầu giải phóng mặt bằng thực tế.

Để khắc phục triệt để tình trạng này, thành phố yêu cầu các bên liên quan rà soát lại quỹ đất sạch, chủ động giải phóng mặt bằng trước khi bàn giao đất. Đặc biệt, đề xuất cắt giảm triệt để khâu “thẩm định và ra quyết định miễn tiền sử dụng đất” nhằm rút ngắn thời gian chuẩn bị đầu tư. Sở Xây dựng Hà Nội cũng được giao nhiệm vụ nghiên cứu bãi bỏ hoặc đơn giản hóa tối đa các thủ tục hành chính rườm rà như chấp thuận bán nhà ở hình thành trong tương lai và cấp phép xây dựng đối với các dự án nhà ở xã hội.

Nhu cầu thực tế và mục tiêu phát triển nhà ở xã hội đến năm 2030

Theo kết quả điều tra thống kê giai đoạn 2026-2030, nhu cầu về nhà ở xã hội của người dân Thủ đô dự báo sẽ lên tới con số khổng lồ là 375.000 căn. Để đáp ứng một phần nhu cầu này, trong Kế hoạch phát triển nhà ở từ nay đến năm 2030, Hà Nội đã đặt ra mục tiêu cấp độ 1 là phải hoàn thành tối thiểu 120.000 căn hộ. Tính đến thời điểm hiện tại, thành phố đã hoàn thành được khoảng 85% chỉ tiêu đề ra, tương đương với 101.300 căn.

Dưới đây là các nhóm giải pháp trọng tâm được Đoàn giám sát HĐND TP Hà Nội đề xuất nhằm thúc đẩy phân khúc nhà ở xã hội:

• Hỗ trợ tài chính và tín dụng: Kiến nghị Chính phủ ban hành gói tín dụng ưu đãi dài hạn, ổn định cho cả chủ đầu tư và người mua nhà; thiết lập điều kiện vay vốn thông thoáng, dễ tiếp cận hơn cho người thu nhập thấp.
• Cải cách thủ tục hành chính: Nghiên cứu cắt bỏ khâu thẩm định miễn tiền sử dụng đất; xem xét giảm hoặc bỏ bớt thủ tục chấp thuận bán nhà hình thành trong tương lai và cấp phép xây dựng nhà ở xã hội.
• Quy hoạch và quỹ đất: Rà soát, chủ động giải phóng mặt bằng tạo quỹ đất sạch; xây dựng cơ chế chuyển đổi linh hoạt giữa quỹ nhà xã hội, nhà tái định cư và các loại hình nhà ở khác để tối ưu hóa nguồn lực.

Việc HĐND TP Hà Nội đề xuất nới lỏng các điều kiện vay vốn và đơn giản hóa quy trình xác nhận thu nhập là bước đi thiết thực hướng tới mục tiêu an sinh xã hội bền vững. Khi các rào cản pháp lý và tài chính được dỡ bỏ, cơ hội sở hữu một mái ấm an cư sẽ trở nên thực tế hơn với hàng trăm nghìn hộ gia đình lao động tại Thủ đô. TMD Realty sẽ tiếp tục cập nhật những chuyển động mới nhất về chính sách và thị trường nhà ở để đồng hành cùng quý khách hàng trên hành trình tìm kiếm không gian sống an lành.

Hãy liên hệ với TMD Realty ngay hôm nay để nhận thêm thông tin tư vấn chuyên sâu về các dự án bất động sản phù hợp tại Hà Nội. Tìm hiểu thêm về dịch vụ quản lý và vận hành bất động sản tại TMD Realty.

Nguồn: Theo VnExpress | Xem bài gốc